Golda Meir גולדה מאיר

Golda Meir גולדה מאיר

In onze serie grote vrouwelijke politieke leiders vandaag de eerste en tot nog toe enige vrouwelijke premier van Israël, zowel een moederfiguur als een iron lady. Maar laten we bij het begin beginnen. Golda Mabovitch werd geboren op 3 mei 1898 in Kiev, Oekraïne, onderdeel van het Russisch Rijk. De belangrijkste herinnering die ze aan haar jeugd in Rusland had, was die van haar vader die de ramen dichttimmerde voor de veiligheid van zijn gezin. Dit was de tijd van de Russische pogroms waarbij Joden in alle grote Russische steden werden aangevallen en gedood. Meir heeft deze herinnering en het gevoel dat zij werd aangevallen om haar Joodszijn haar hele leven bij zich gedragen.

In 1906 emigreerde het gezin Mabovitch naar Milwaukee in de Verenigde Staten, hier ging Meir naar de basisschool. Op haar veertiende besloot ze, tegen de wil van haar moeder, verder te leren in Denver. Om dit toch mogelijk te maken ging ze bij haar getrouwde zus wonen, in het huis van haar zus en zwager kwam zij in aanraking met politiek, kunst en Zionisme. Ook leerde ze hier haar latere man Morris Meyerson kennen. In 1917 verhuisde zij met haar man terug naar Milwaukee, ondertussen was zij gediplomeerd lerares en overtuigd Zionist. Ze ging dan ook aan de slag op een school waar les werd gegeven in het Jiddisch, een ideale combinatie van haar passie voor lesgeven en het Zionisme.

In 1921 emigreerde het echtpaar Meyerson eindelijk naar Israël, toen nog mandaatgebied Palestina onder Brits gezag, een langgekoesterde droom voor Meir maar door de eerste wereldoorlog was het eerder niet mogelijk. In eerste instantie streken ze neer in een kibboets, waar ze bij eerste aankomst overigens geweigerd werden. In 1924 verhuisden ze eerst kortstondig naar Tel Aviv maar al snel konden ze naar Jeruzalem, de stad waar Meir de rest van haar leven haar thuis had.

Haar politieke werk werd ondertussen steeds belangrijker, in 1928 wordt zij namens de raad voor werkende vrouwen zelfs voor twee jaar naar de VS gestuurd. Haar kinderen gingen met haar mee maar haar man bleef achter in Israël. Dit was het begin van een periode waarin beide echtelieden uit elkaar groeiden, wel bleven ze getrouwd tot en met de dood van meyerson in 1951.

Ondertussen werd haar status in politieke en intellectuele kringen steeds groter. Zij werd zelfs als toehoorder namens (Joods) Palestina naar de conferentie van évian gestuurd. Tijdens deze conferentie spraken 32 landen over de mogelijkheden tot het opnemen van Joodse vluchtelingen. Meir kwam zwaar ontgoocheld terug van deze conferentie. Het enige land dat vluchtelingen op wilde nemen, was de Dominicaanse Republiek.

In 1948 wordt Meir wederom naar de VS gestuurd, ditmaal om Amerikanen te overtuigen geld te doneren voor de nieuw op te richten staat Israël en dan vooral voor het leger. De verwachtingen waren niet al te hoog gespannen, een miljoen of tien dollars werd al als een overwinning gezien, Meir kwam uiteindelijk met 50 miljoen thuis. Dit zorgde er mede voor dat zij uiteindelijk een van de 24 mensen was die de Israëlische onafhankelijkheidsverklaring ondertekenden.

Na de onafhankelijkheid ging het snel, in eerste instantie werd zij ambassadeur in de Sovjetunie, een belangrijker partner voor Israël, vooral wat betreft wapens. Hoezeer zij geliefd was, werd hier voor het eerst ook echt duidelijk. Nadat zij op de eerste dag van Rosh Hashanah naar de synagoog in Moskou was geweest, werd haar naam gescandeerd door vele duizenden Russische Joden, een gebeurtenis die op het oude 10000 sjekel biljet stond.

Na haar terugkomst in Israël een jaar later, werd zij namens haar partij, Mapai, een sociaaldemocratische partij, verkozen in de Knesset en werd zij benoemd tot minister van arbeid. In 1956 benoemde haar mentor en vriend premier David Ben-Gurion haar tot minister van buitenlandse zaken. Dit was ook het jaar en de reden dat we Golda Mabovitch-Meyerson nu kennen als Meir. Ben-Gurion vroeg namelijk alle medewerkers op buitenlandse zaken hun naam meer Hebreeuws te maken. Meyerson werd daarom Meir hetgeen “helder schijnen” betekent. Deze positie heeft zij uiteindelijk tien jaar bekleed. Begin jaren zestig kreeg ze te horen dat ze kanker had, dit heeft zij altijd geheimgehouden, zelfs in de tijden dat ze zware chemotherapie nodig had. In 1966 trad zij uiteindelijk af als minister vanwege oververmoeidheid en slechte gezondheid, zonder verdere details publiek te maken.

De rust was echter van korte duur, al snel werd zij secretaris-generaal van haar partij en was ze bezig interne brandjes te blussen. In 1969 stierf minister-president Levi Eshkol echter onverwacht aan een hartaanval en werd Meir overgehaald het land te leiden. Zij deed dit met verve, zij hield de regering van nationale eenheid die was ingesteld na de zesdaagse oorlog in stand. Uiteindelijk leidde dit tot verschillende politieke fusies waardoor de Israëlische arbeiderspartij ontstond. Ook trad zij regelmatig hard op, bijvoorbeeld na de aanslagen op Israëlische sporters tijdens de spelen van München. Zij stuurde de Mossad af op de mensen die deze aanslag uitvoerden en ondersteunden. Tegelijkertijd werd zij in eigen land ook gezien als een moederfiguur, een bijzondere combinatie.

De nasleep van de Jom Kippoeroorlog in 1973 leidde uiteindelijk tot het aftreden van Meir. Ondanks dat het rapport van de Agranat commissie haar vrijpleitte van enige directe verantwoordelijkheid. Haar positie was echter onhoudbaar geworden, zij zag dit in en trad in 1974 zelf af. In 1978 overleed zij uiteindelijk aan de kanker die haar al zo lang kwelde.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s